10 cyfrol o straeon byrion

Mae straeon byrion wedi bod yn boblogaidd fel cyfrwng llenyddiaeth Cymraeg erioed, a mae nofelwyr mwyaf arobryn Cymru yn parhau gyda’r traddodiad. Mae cyfrolau straeon byr yn fwyfwy addas, pan fod amser yn brin a bywyd yn brysur – ac efallai darllen yn cael ei esgeuluso fel canlyniad. Dyma i chi restr o 10 cyfrol o straeon byrion diweddar, i chi bori drwyddi:

Cerdded Mewn Cell gan Robin Llywelyn

Cerdded Mewn Cell gan Robin Llywelyn

Casgliad o dair ar ddeg o straeon gogleisiol a ffraeth gan awdur digamsyniol ei ddawn.

Fel y disgwylid gan ddychymyg rhyfeddol Robin Llywelyn, mae storiau yn fywiog, yn wreiddiol ac yn annisgwyl, yn dyner ac yn drist.

Dyma ei gyfrol gyntaf ers cipio Gwobr Goffa Daniel Owen yn Eisteddfod Genedlaethol Casnewydd yn 2004. Mae Robin Llywelyn wedi ennill nifer o wobrau, gan gynnwys y Fedal Ryddiaith, Llyfr y Flwyddyn, Awdur y Flwyddyn y BBC a gwobr Daniel Owen yr Eisteddfod Genedlaethol.

“Straeon ffraeth gan awdur doeth. Wrth fentro oedi lle mae’r craciau dan ein traed, llwydda Robin Llywelyn i synhwyro holl ryferthwy’r ddyniolaeth. Gwych ydi clywed Robin Llywelyn yn canu eto.”

– Dr Sioned Puw Rowlands

“Yn sicr fe geir ymdeimlad o undod, ac mai casgliad bwriadus sydd yma, nid cymysgedd o straeon wedi eu hel at ei gilydd ar hap… mae un elfen gyson: meistrolaeth Robin Llywelyn ar iaith. Mae’n feistr ydi; yn feistr sy’n chwarae gyda’r aiith ac yn ymhyfrydi ynddi, yn gwybod fod y Gymraeg yr un mor gymwys i adrodd chweld o’r hen fyd ag i fentro i fydoedd technoleg y dyfodol.”

– Meg Elis, Cylchgrawn Barn

Y Gwreiddyn gan Caryl Lewis

Y Gwreiddyn gan Caryl Lewis

Straeon am natur, perthynas dyn gyda’i gyd-ddyn, henaint, cariad a cholled sydd yma. Mae pob stori, fel y stori deitl, yn mynd i afael a chnewyllyn perthynas y cymeriadau gyda’i gilydd.

Enillydd categori ffuglen Llyfr y Flwyddyn 2017.

“Mwynheais y gyfrol yn arw, ac mae sawl stori wedi canu’n hir iawn yn y co’. Mae’n sicr yn werth ei darllen er mwyn cael cip, drwy gyfrwng sgwennu crefftus, ar berthnasau cyfrin sydd fel gwreiddiau arbennig, yn gallu clymu unigolion ynghyd yng nghanol drysi o wreiddiau gwyllt.”

– Y Stamp

Cawl a Straeon Eraill gan Amrwyiol

Cot sy’n newid bywyd… cegin gawl sy’n rhoi gobaith… a’r Fari Lwyd yn codi ofn… Straeon byrion difyr tu hwnt gan rai o awduron gorau Cymru. Mae’r iaith yn addas ar gyfer oedolion lefel Uwch sy’n dysgu Cymraeg neu unrhywun sy’n ceisio ail-gydio yn darllen yn y Gymraeg. Mae geirfa ar gyfer pob stori.

Mae yma enwau adanbyddus ym maes ysgrifennu i ddysgwyr: Mared Lewis a Sarah Reynolds. Ymhlith yr awduron eraill, Euron Griffith, Dana Edwards, Ifan Morgan Jones, Mihangel Morgan, Meleri Wyn James, Cefin Roberts a Lleucu Roberts.

Fabula gan Llyr Gwyn Lewis

Fabula gan Llyr Gwyn Lewis

Buenos Aires, Rhufain, Dulyn, Barcelona, Kyoto, Aberystwyth a Bro Morgannwg: rhai o’r llefydd lle mae gwyfynnod y gyfrol hon yn hedfan iddynt gan hofran yn y trwch adain gwybedyn sydd rhwng hanes a stori. Ym myd y fabula, gall ffuglen droi’n wirionedd, a ffaith yn freuddwyd.

Rhestr fer categori ffuglen Llyfr y Flwyddyn 2018.

“Nodweddir straeon Fabula gan eu cymysgedd chwilfrydig o’r ffuglen a’r ffeithiol (neu’r honedig ffeithiol), ac atgof a chwedl. Mae’r naws yn Gymreig a rhyngwladol ar yr un pryd, gyda’r straeon wedi’u lleoli mewn mannau amrywiol…. ac mae’r arddull yr un mor eclectig, gan gynnwys adroddiad heddwas cudd, llythyrau cenhades, travelogue yn ogystal a straeon mwy traddodiadol. Ond er gwaethaf y lleoliadau rhyngwladol yr hyn sy’n arbennig am straeon Fabula, yw bod Cymru a ffawd hanesyddol y Cymry yn rhedeg trwyddynt fel llinyn cysylltiol. Mae’n saff gen i y bydd llawer o straeon gwreiddiol ac eang eu cyfeiriadaeth y gyfrol hon yn elwa o ail a thrydydd darlleniad, ac yn ildio haenau o ystyr ac arwyddocad dyfnach.”

– Arwel Vittle, Cylchgrawn Barn

Byd Crwn a Straeon Eraill gan Amrywiol

Pymtheg o straeon i oedolion ifanc gan awduron profiadol ac awduron newydd gan gynnwys Gwennan Evans, Mared Lewis, Marlyn Samuel, Miriam Elin Jones, Manon Steffan Ros, Jon Gower, Meleri Wyn James, Ifan Morgan Jones ac Erin Aled.

Mae’r cyflwyniad i’r gyfrol gan Caryl Lewis ac mae Mari Llwyd wedi ysgrifennu pwyntiau trafod i bob stori

“Dwi’n gwybod bod y llyfr yn mynd i sbarduno fy synhwyrau a wdi’n gwybod, pan fydda i wedi gorffen, y byddai i’n teimlo’n dda.”

– Caryl Lewis

Jwg ar Seld gan Lleucu Roberts

Jwg ar Seld gan Lleucu Roberts

Yr eliffant hardd, y rhodd fregus, y llifeiriant yn y pen a’r bachyn yn y gallon: mae hi yma yn ei amryfal liwiau – y Gymraeg. Hi yw’r llinyn sy’n cydio’r straeon yn y gyfrol Jwg ar Seld ynghyd. Yn ei holl wisgoedd, mae hi’n dawnsio ar dafodau cymeriadau o bob oed a chefndir mewn sawl rhan o Gymru.

Mewn cyfres o hanesion bachog a gwreiddiol dengys yr awdures hon ei gallu i ddarlunio cymeriadau amryliw o Gymru gyfoes, gan amlygu eu cariad a’u difaterwch, a hynny mewn ffordd drawiadol iawn.

” Mae perlau o straeon yn y gyfrol hon!”

– Bethan Mair, rhaglen Prynhawn Da

“Llinyn thematig Jwg ar Seld yw’r Gymraeg a gwneir defnydd celfydd iawn ohoni yn y gyfrol hon, sydd yn llawn cynildeb deifiol. Mae priddioldeb gwaelodol yn ei pwyslais ar gymdeithas ddarniog ac amherffaith – ond cymdeithas gyflynol er gwaethaf popeth.

– Morgan Owen, O’r Pedwar Gwynt

Rebel Rebel gan Jon Gower

Rebel Rebel gan Jon Gower

Ambell waith mae stori fel breuddwyd, yn cyrraedd ganol nos, yn gwyfynu’n dawel drwy ffenest a swn pitw, pitw, fel siffrwd sidan…

Casgliad o 21 stori fer ddychmygus a dyfeisgar – dyma Jon Gower ar ei orau. Mae’n mynd a ni i bedwar ban byd ac yn ein cyflwyno i gymeriadau ffuglennol a gwir mewn sefyllfaoedd credadwy a ffantasiol.

Mae’r straeon yn amrywiol, o ran hyd ac o ran themau, a chaiff sawl rebel adnabyddus gan gynnwys David Bowie, Mick Jagger a James Dean, ei glodfori yn y gyfrol liwgar hon.

“Ym mhob stori mae math gwahanol o sgrifennu a cheir y realaidd a’r ffantasiol law yn llaw a’i gilydd. Mae Jon Gower wedi llwyddo i greu cymeriadau y gallaf uniaiethu a nhw. Mae’n nhw’n cynrychioli rhai o wendidau a dyheadau mwyaf sylfaenol dynoliaeth; ein natur gelwyddog a’n hawydd i ddychwelyd at gyfnodau melysaf ein bywyd.”

– Cylchgrawn Golwg

60 gan Mihangel Morgan

60 gan Mihangel Morgan

Tic toc, tic toc, medd cloc y dref wrth i’r adar brith fynd o gwmpas eu busnes am awr.

I ddathlu cyrraedd ei ben-blwydd yn 60, dyma 60 o straeon byrion yn portraedu digwyddiadau cyfoes sy’n digwydd o fewn un awr mewn tref fechan yng Nghymru.

Fe allai’r bobl hyn fod yn unrhyw un, ar unrhyw stryd, yn byw eu bywydau heb wybod beth sydd o’u Blaenau.

A hwyrach ei fod yn beth da nad oes yr un ohonom yn gwybod beth a ddaw…

“Heb amheuaeth, Mihangel Morgan yw’r blaenaf o’r awduron rhyddiaith sydd yn ysgrifennu yn y Gymraeg heddiw.”

– Dafydd Morgan Lewis

Y Fawr a’r Fach: Straeon o’r Rhondda gan Sion Tomos Owen

Mae cymoedd y Rhondda Fach a’r Rhondda Fawr wedi bod yn rhan o fywyd Sion Tomos Owen o’r dechrau. Mae’r straeon yma’n dangos sut mae pentrefi a phobl Cwm Rhondda wedi effeithio arno.

Mae’n mynd a ni ar daith, gan adrodd straeon doniol amdano’n tyfu i fyny yn y cwm – hanes ei deulu, ei gyfnod mewn ysgolion Cymraeg, cwympo mewn cariad ac ymgartrefu yno gyda’i wraig a magu merch fach. 

Mae’r iaith yn addas ar gyfer oedolion lefel Sylfaen sy’n dysgu Cymraeg, neu i unrhyw un sy’n ceisio ail-gydio yn darllen yn y Gymraeg.

Mae lluniau cartwn ardderchog gan Sion ym mhob un o’r 16 stori.

Seren Wib a Straeon Eraill gan Amrywiol

Cyfrol o straeon byrion ar gyfer oedolion ifanc 11 i 14 oed yn cynnwys 10 stori wedi’u hysgrifennu gan awduron profiadaol a rhai newydd gan gynnwys Jon Gower, Manon Steffan Ros, Miriam Elin a Gwennan Evans.

Mae cyflwyniad i’r gyfrol gan Caryl Lewis ac mae Mari Llwyd wedi ysgrifenuu pwyntiau trafod i bob stori.

www.ylolfa.com

Advertisements

Gadael Ymateb

Rhowch eich manylion isod neu cliciwch ar eicon i fewngofnodi:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Newid )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Newid )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Newid )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Newid )

Connecting to %s