Adolygiad | Byw Ffwl Pelt gan Alun Lenny

Alun Lenny - Byw Ffwl Pelt

Sut deimlad oedd darlledu’n fyw ergyd carreg o burfa olew mewn perygl o ffrwydro, cael galwadau ffôn ganol nos gan Feibion Glyndwr a hela tyfwyr cyffuriau mewn jyngl yng nghanolbarth America? O sgwrsio gyda chyn-arlywydd America mewn capel yng Nghymru i bron â chael damwain car gyda’r Tywysog Siarl – mae Alun Lenny yn ein bwrw i ganol y stori.

Hunangofiant difyr sy’n dilyn un o newyddiadurwyr radio a theledu mwyaf profiadol Cymru yn ystod newidiadau enfawr yn ein hanes, tan i’r holl ruthr gael effaith ddifrifol ar iechyd Alun, ac sy’n rhoi hanes yr adferiad corff ac enaid a roddodd iddo flas newydd ar fywyd.
“Roedd bron bob dydd yn rhythr gwyllt o fyw ar yr hewl ac ar adrenalin… Bu’r cyfan bron â’m lladd.”

Dyma adolygiad Lyn Ebenezer o hunangofiant Alun Lenny, Byw Ffwl Pelt.


Bydd hunangofiant, yn ogystal â chyflwyno hunanbortread o’r awdur, yn anorfod yn ail-greu darlun o gyfnod hefyd. Yn Byw Ffwl Pelt cawn nid yn unig bortread o newyddiadurwr a fu’n ymlafnio am 33 mlynedd ond hefyd olwg ar y newidiadau mwyaf a ddaeth i ran y byd newyddiadurol erioed. Bu Alun Lenny yn dyst i’r chwyldro hwnnw.

Credaf yn gryf y dylai pob darpar newyddiadurwr orfod treulio o leiaf blwyddyn yn gweithio ar bapur newydd lleol. Mae Alun, mae’n siŵr gen i, ymhith y genhedlaeth olaf i gymryd y cam pwysig hwnnw. Torrodd ei ddannedd newyddiadurol ar y Carmarthen Journal cyn ymuno â gwasanaeth newyddion y BBC.

A minnau’n newyddiadurwr fy hun, golygfa gyffredin pan dorrai stori fawr yn y gorllewin fyddai Alun gyda’i ddyn camera, Tomi Owen a’i ddyn sain, Tony Harries. Heddiw, o dan y drefn ddigidol, mae’r holwr yn gwneud gwaith tri.

Nod pob newyddiadurwr gwerth ei halen yw achub y blaen ar bawb arall. Ac mae Byw Ffwl Pelt yn deitl ysbrydoledig i hunangofiant Alun. Ond gall y fath bwysau gael effaith andwyol ar gorff ac enaid. Ac aeth Alun yn ysbail i’r chwyrligwgan diddiwedd. Yn y gyfrol ddadlennol hon cawn hanes ei ddisgyniad i uffern a’i esgyniad araf a phoenus yn ôl.

Prin i mi ddarllen hunangofiant mor boenus o onest erioed. Cawn ef ar ben ei yrfa fel gohebydd ond yn byw twyll. A hynny’n golygu twyllo’i hun. Mae’n dangos mor hawdd y gall rhywun mor hyddysg yn ei waith syrthio’n ysbail i lyncu tabledi cyfreithlon ac alcohol. Ac i rywun fel Alun a oedd, ac y sydd yn gymaint o ddyn teulu, roedd y profiad gymaint yn waeth.

Bu Alun ar drywydd storïau mawr y dydd. Bu ger purfa olew oedd ar fin ffrwydro. Bu ar drywydd Meibion Glyndŵr. Yn wir, bu ar drywydd tyfwyr cyffuriau yng nghanolbarth America. Ysgydwodd law â’r Arlywydd Carter. A bu bron â chael damwain car gyda’r Tywysog Charles. Diolch nad tad Charles oedd wrth y llyw!

Ychydig iawn fyddai’n ddigon gonest i briodoli ei adferiad i droedigaeth ysbrydol. Ond fe’i cawn gan Alun. Heddiw mae’n Gristion argyhoeddedig, yn Ysgrifennydd Undeb Annibynwyr Cymru ac yn Gynghorwr Sir.

Mae’n gaddo yn ei ragair y bydd yn ei hunangofiant yn dilyn sawl sgwarnog i lawr aml i lwybr sy’n gwyro oddi ar ffordd fawr ei fywyd. Yr hyn sy’n bwysig yw iddo ail-ganfod y ffordd adref.

“Wna i fyth anghofio cydweithio ag Alun. O’r straeon dwys i’r doniol, roedd yn feistr ar ei grefft.”

– Aled Glynne Davies

“.. difyr, dadlennol a darllenadwy… Consurir yma ddarlun gwerthfawr o gymdeithas ddiflanedig.”

– Vaughan Hughes, Cylchgrawn Barn


Mae Byw Ffwl Pelt gan Alun Lenny ar gael nawr (Y Lolfa, £9.99)


www.ylolfa.com

Gadael Ymateb

Rhowch eich manylion isod neu cliciwch ar eicon i fewngofnodi:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Newid )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Newid )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Newid )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Newid )

Connecting to %s