Sara Mai a Lleidr y Neidr gan Casia Wiliam | Pennod 1

I ddathlu cyhoeddiad Sara Mai a Lleidr y Neidr, sef dilyniant Sw Sara Mai, y nofel i blant 7 i 11 oed ag enillodd Wobr Tir na n-Og 2021, dyma rannu’r bennod gyntaf!

Mae hefyd modd i chi wrandio ar Casia Wiliam yn adrodd y bennod gyntaf yma.

Mae dirgelwch ar droed yn Sara Mai a Lleidr y Neidr. Mae rhywun wedi dwyn neidr werthfawr iawn o Sw Halibalŵ, felly mae Sara Mai, Oli a’r criw yn dechrau ar y gwaith pwysig o geisio darfanfod pwy yw lleidr y neidr. Fydd y plant yn dod o hyd i’r dihyryn? Ai rhywun diarth fydd yn gyfrifol, neu rywun sydd reit o dan eu trwynau?


Pennod 1: Cyfarfod Un, Dau a Tri

Mae yna eiriau doniol yn Gymraeg, does? Wnes i ddysgu’r diwrnod o’r blaen wrth ddarllen llyfr Mali’r Milfeddyg mai’r enw Cymraeg am marsupial ydi bolgodog! Ond mae’n gwneud synnwyr bod ‘bol’ yn y gair, a dweud y gwir, achos dyna beth ydyn nhw – anifeiliaid sy’n cario eu babis mewn poced o flaen eu bol, fel cangarã, arth coala a pademelon. Bolgodog!
Mali’r Milfeddyg ydi fy arwr i. Cymeriad mewn llyfr ydi hi; milfeddyg gorau’r byd sydd wastad yn cael anturiaethau anhygoel ac yn gorfod achub anifeiliaid ar ei thaith.
Ta waeth, yn ôl at y pademelon. Mae gen i biti drostyn nhw achos mae pawb yn gwybod be ydi cangarŵ, ac mae pawb yn gwybod beth ydi arth coala, ond does bron iawn neb yn gwybod am y pademelon. Anifail ydi o sy’n debyg i gangarŵ, ond yn llai.
Mae’r pademelon mor ciwt. Mae ganddyn nhw glustiau mawr i glywed o bell os oes rhywun yn dod, coesau cryf a chynffon drwchus. Ac maen nhw’n anifeiliaid bolgodog, felly maen nhw’n cadw eu babis mewn poced o flaen eu bol am chwech neu saith mis ar ôl iddyn nhw gael eu geni, nes eu bod nhw’n ddigon cryf i ddod allan i’r byd. Handi, ’de?
Sara ydw i, gyda llaw. Sara Mai. Dwi’n byw mewn sw, felly dwi’n gwybod bob dim am anifeiliaid. Wel, ocê, ella ddim bob dim, ond lot. Dwi wrth fy modd efo anifeiliaid – morgrugyn, mwnci, morfil… dwi’n licio pob un! Mae pob dim amdanyn nhw’n ddiddorol ac maen nhw gymaint yn haws i’w deall na phobl.
“Sara Mai! Brysia os wyt ti isio dod efo fi i weld Un, Dau a Tri!”
Wrth glywed Mam yn gweiddi dwi’n cau llyfr Mali’r Milfeddyg yn reit handi ac yn sgrialu i lawr y grisiau. O’r diwedd! Dwi wedi bod yn aros am y diwrnod yma ers oes pys!
“Wyt ti’n meddwl fyddan nhw’n edrych yn union yr un fath â’i gilydd, Mam? Wyt ti’n meddwl
fyddwn ni’n gallu dweud pa un ydi pa un? Wyt ti’n meddwl fyddan nhw’n swil?”
O’n cwmpas ni mae teuluoedd bach a mawr yn crwydro’n hamddenol, a sŵn gwichian a chwerthin y plant yn cario ar y gwynt wrth iddyn nhw weld eu hoff anifeiliaid.
“Sara Mai fach, un cwestiwn ar y tro!” Ond mae Mam yn chwerthin. Mae hi’n licio anifeiliaid
gymaint â fi, a fedra i ddweud ei bod hi’n methu aros chwaith. Wedi’r cwbl, hi ydi Ceidwad y Sw.
Roedd James wedi anfon neges at Mam yn hwyr neithiwr i ddweud bod y cywion pademelon wedi dod allan o boced eu mam am eiliad fach, am y tro cyntaf erioed! James ydi Prif Swyddog y Sw. Felly Mam ydi’r bòs bòs, ond wedyn James ydi’r bòs nesaf, a dwi’n licio meddwl mai fi ydi’r bòs nesaf wedyn. Fedra i weld het bompom goch James o bell wrth i ni gerdded draw at y lloc.
Mi gafodd ein trilliaid pademelon ni eu geni tua saith mis yn ôl, a’r adeg hynny roedden nhw tua’r un maint â ffeuen, neu jeli bîn. Ers hynny maen nhw wedi bod yn swatio’n saff ym mhoced eu mam, yn tyfu ac yn bwydo, ac o’r diwedd maen nhw’n barod i ddod allan. Dwi mor falch eu bod nhw wedi dewis dod allan ar ddydd Sadwrn!
“Fi ffaelu aros i ti weld nhw, Sara Mai,” meddai James wrth i ni gyrraedd. “Y cywion pademelon cyntaf eriôd yn Sw Halibalã! Ma heddi’n hanesyddol!”
“Dwi’n gwybod! Ac mae’n hen bryd iddyn nhw gael enwau call. Bechod, rydan ni’n eu galw nhw’n Un, Dau a Tri ers misoedd!”
“Ia, ond roedd rhaid i ni aros i weld os mai hogia ’ta genod oedden nhw, yn doedd?” meddai Mam, wrth agor y lloc yn ofalus. “Tydan ni ddim isio Jeffrey arall, nac ydan?!”
Jiráff ydi Jeffrey. Jiráff benywaidd – ie, hogan! Pan gafodd hi ei geni roedd pawb yn meddwl mai jiráff gwryw oedd o, felly mi gafodd hi ei bedyddio yn Jeffrey, ond wedi dallt, jiráff benywaidd oedd hi, ond erbyn hynny roedd hi’n rhy hwyr i newid yr enw, felly Jeffrey ydi Jeffrey o hyd.
“Mae gen i dipyn o syniadau am enwau…” meddwn i’n obeithiol wrth edrych ar James, ond
ro’n i’n gwybod mai James fyddai’n cael eu henwi nhw, gan mai fo oedd y cyntaf i’w gweld nhw.
Dyna ydi’r drefn yn Sw Halibalŵ.
A’r eiliad nesaf dwi’n eu gweld nhw fy hun. I ddechrau mae yna un, yna ddau ac yna dri phen bach yn popio allan o boced Petra y Pademelon!
“O, ’drych! Fi’n credu taw hwnna yw’r peth mwya ciwt i fi weld eriôd,” meddai James, gan
wenu o glust i glust.
Dwi’n cytuno, ond dwi wedi rhyfeddu gymaint nes ’mod i’n methu dweud dim byd. Sy’n anarferol i fi.
“Helô, chi!” meddai Mam, gan estyn atyn nhw i wneud yn siãr eu bod nhw’n iach, ac i weld ai gwryw neu benyw ydyn nhw. Ar ôl munud mae hi’n cyhoeddi, “Wel wir, tair o ferched rwyt ti wedi’i gael, Petra! Sôn am drwbwl!”
“Ond Mam, mae hynna’n wych!” meddwn i, wedi ffeindio fy nhafod o’r diwedd. “Achos mae
hynna’n golygu y gallan nhw i gyd gael cywion pademelon, ac mi fydd yna fwy a mwy ohonyn nhw!”
“Ti’n llygad dy le, Sara Mai,” meddai Mam, wrth osod un o’r cywion bach yn fy nwylo. Mae’r cyw bach yn feddal ac yn gynnes, ac yn edrych i bob cyfeiriad wrth weld y byd am y tro cyntaf.
Mae pademelon yn anifail gweddol brin erbyn hyn, felly mae’n newyddion arbennig iawn, iawn y bydd mwy a mwy ohonyn nhw’n cael eu geni yma yn Sw Halibalŵ. Mi fasa Mali’r Milfeddyg
wrth ei bodd! Dwi wrthi’n meddwl am hyn pan dwi’n clywed sŵn gweiddi aflafar y tu allan. Criw o blant sydd yno’n gwneud lol.
Dwi’n rhoi’r cyw bach yn nwylo Mam eto ac yn rhedeg allan at y plant.
“Shhh, plis! Dim siw na miw! Mae ’na fabis bach newydd sbon yn fama. Mi fyddwch chi wedi eu dychryn nhw!”
Mae’r plant yn edrych yn hurt arna i ac yn chwerthin, cyn ei throi hi am y llewod. Pan dwi’n mynd yn ôl i mewn mae Mam a James yn gwenu ar ei gilydd.

“Sara Mai, hoffwn i dy gyflwyno di i Siw, Miw a Cyw!”
“O, James!” ac mae’r tri ohonan ni’n dechrau chwerthin, nes bod y cywion pademelon yn troi eu pennau bach i bob cyfeiriad i weld beth ydi’r sŵn.
Ar ôl tipyn mae Mam a James yn mynd i wneud gweddill dyletswyddau’r diwrnod, gan fy ngadael i ar ben fy hun bach efo Siw, Miw a Cyw. Fel arfer rydw i’n brysur iawn ar ddydd Sadwrn, yn bwydo’r anifeiliaid ben bore, ac yna’n helpu i fwydo’r morloi yn y sioe ddŵr yn y prynhawn, ond heddiw dwi’n meddwl ’mod i am aros fan hyn i gadw cwmpeini i Siw, Miw a Cyw ar eu diwrnod cyntaf allan yn y byd mawr.
Wrth fwytho eu pennau bach brown, cynnes, dwi’n diolch eto o waelod fy nghalon ein bod ni wedi llwyddo i achub y sw. Ychydig fisoedd yn ôl roedd hi’n edrych yn debyg y byddai’n rhaid i ni gau, ond mi wnes i a phawb o griw’r sw, ac ambell ffrind newydd, frwydro gyda’n gilydd i achub y sw – ac ennill! Dwi ddim yn meddwl y byddwn i wedi goroesi heb y sw. Mi faswn i fel pysgodyn heb ddŵr, neu bademelon heb boced.
“Sara Mai?”
Dwi’n clywed llais Seb y tu allan.
“Dwi’n fama!” meddwn i’n llawn cyffro, gan edrych ymlaen i gyflwyno Siw, Miw a Cyw i Seb. Ond yna dwi’n gweld dwy welington binc yn dod rownd y gornel ac mae ’nghalon i’n suddo. Grêt. Jasmine.
“Haia!” meddai Jasmine yn ei llais trio-rhy-galed. “Oooooo mai gooooood, am ciiiiiiiiwt!!”
Mae hi’n rhuthro at y cywion pademelon ac yn trio gafael ynddyn nhw.
“Paid!” medda fi. “Paid â’u dychryn nhw!”
“Ocê, Sara Mai, chill,” meddai Seb wrth iddo lusgo ei draed ar ein holau ni. “Dim ond isio’u
gweld nhw ydan ni, ’de Jas?” ac wrth ddweud hynny mae Seb yn rhoi ei fraich am ganol ei gariad newydd, Jasmine. A dwi eisiau chwydu.
Dwi ofn i Jasmine grafu un o’r cywion bach gyda’i hewinedd hir, miniog, ac yn methu ymlacio wrth ei gwylio. Ar ôl pum munud mae’n amlwg bod Seb a Jasmine am aros, felly dwi’n gwneud esgus i adael.
“Well i fi fynd, mae yna fynydd o bw eliffant yn aros amdana i.” Ac yna dwi’n ychwanegu, “Ti isio dod i helpu, Jasmine?”
Dwi’n gweld y panig ar ei hwyneb tan iddi sylwi mai herio ydw i, ac mae hi’n chwerthin ac yn
ysgwyd ei phen nes bod ei gwallt hir melyn yn siglo fel mwng ceffyl.
Mae Seb yn gwneud llygaid blin arna i wrth i mi adael, ond dwi wedi cael hen ddigon ar lais siwgr-candi-mêl Jasmine, felly dwi’n tynnu tafod arno fo cyn rhedeg allan i’r haul. Mi fasa’n well gen i garthu pw eliffant trwy’r dydd nac aros yn fama am funud yn hirach efo Seb a’r dywysoges Jasmine.

Mae Sara Mai a Lleidr y Neidr gan Casia Wiliam ar gael nawr (£5.99)

www.ylolfa.com

Gadael Ymateb

Rhowch eich manylion isod neu cliciwch ar eicon i fewngofnodi:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Newid )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Newid )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Newid )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Newid )

Connecting to %s